

ਅਤੇ ਵਾਪਸ ਆਪਣੀ ਜਗ੍ਹਾ ਉੱਤੇ ਜਾ ਬੈਠਦੇ। ਚੰਦਨ ਫਿਰ ਸੋਚੀਂ ਪੈ ਗਿਆ ਕਿ ਇਹ ਤਾਂ ਗੜਬੜ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਸੋ ਉਸ ਨੇ ਰਾਜੂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਕਿ ਵਿਚਾਰ-ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਅਗਾਂਹ ਤੋਰਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਰਾਜੂ, ਜੇ ਕੇ ਚੰਦਨ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਬੈਠਾ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਸੰਜੀਦਾ ਮੁਦਰਾ ਵਿਚ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ। ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਨਜ਼ਰ ਘੁਮਾ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਭਾਸ਼ਨ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ,
"ਸਾਥੀਓ!" ਐਨਾ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਪਲ ਦੀ ਪਲ ਚੁੱਪ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਦੂਸਰਾ ਵਾਕ ਬੋਲਣ ਲਈ ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਤਾਂ ਵਾਕ ਦੀ ਬਜਾਏ ਹਾਸੇ ਦੀ ਗੜਗੜਾਹਟ ਨੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿਚ ਅਜਿਹਾ ਘਮਸਾਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਾਸੇ ਦੇ 'ਭਾਸ਼ਨ' ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ਰਾਜੂ ਦਾ ਹਾਸਾ ਰੁਕਣ ਦਾ ਨਾਂਅ ਹੀ ਨਾ ਲਵੇ। ਉਹ ਪੰਡਾਲ ਨੂੰ ਹਸਾਈ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਪੰਡਾਲ ਮੋੜਵੇਂ ਰੂਪ ਵਿਚ ਉਸਦੀਆਂ ਵੱਖੀਆਂ ਦੇ ਕੜੱਲ ਕੱਢੀ ਜਾਵੇ। ਚੰਦਨ ਨੇ ਨਾ ਰਾਜੂ ਵੱਲ ਦੇਖਿਆ, ਨਾ ਕੁਝ ਕਿਹਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮੱਥਾ ਫੜ੍ਹ ਲਿਆ ਤੇ ਨਿਰਾਸ਼ਤਾ ਨਾਲ ਹੱਥ ਝਟਕ ਦਿੱਤਾ। ਹੁਣ ਸਭ ਕੁਝ ਖ਼ਤਮ ਸੀ। ਓਧਰ ਅਮਰੀਕਾ ਦਨਦਨਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਏਧਰ ਰਾਜੂ ਨੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਹਾਸੇ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿਚ ਲੈ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਹਾਸੇ ਦੇ 1 ਦੇ ਤੂਫ਼ਾਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਚੰਦਨ ਤਾਂ ਕੀ ਕਿਸੇ ਦੇ ਵੀ ਵੱਸ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਸੀ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਚੰਦਨ ਮੀਟਿੰਗ ਬਰਖ਼ਾਸਤ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦਾ, ਰਾਜੂ ਇਕ ਦਮ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਉਠਾ ਕੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਖ਼ਾਮੋਸ਼ ਹੋ ਜਾਣ ਦਾ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ। ਜਦ ਰਾਜੂ ਨੇ ਫਿਰ ਤੋਂ ਬੋਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਚੰਦਨ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕਿਆ। ਕਾਪੀ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸਾਮਾਨ ਸਮੇਟ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਡੀਕਣ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਹੀ ਰਾਜੂ ਫਿਰ ਹੱਸਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗਾ ਉਹ ਮੀਟਿੰਗ ਦੇ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਕ, ਦੋ, ਚਾਰ ਅਤੇ ਜਦ ਦੱਸ ਵਾਕਾਂ ਬਾਦ ਵੀ ਰਾਜੂ ਚੁੱਪ ਨਾ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਚੰਦਨ ਨੇ ਸਿਰ ਉਤਾਂਹ ਚੁੱਕਿਆ। ਪਰ ਰਾਜ ਆਪਣੇ ਵੇਗ ਵਿਚ ਬੋਲਦਾ ਹੀ ਗਿਆ। ਉਹ ਕੋਈ ਅੱਧਾ ਘੰਟਾ ਆਪਣੀ ਤਕਰੀਰ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਤਾੜੀਆਂ ਦੀ ਗੜਗੜਾਹਟ ਹੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਵਕਫ਼ੇ ਬਾਦ ਰੋਕ ਪਾਉਂਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਓਸਾਮਾ ਬਿਨ ਲਾਦੇਨ, ਅਮਰੀਕਾ, ਬਰਤਾਨੀਆ, ਭਾਰਤ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ, ਤੇਲ, ਜੰਗ, ਸਾਮਰਾਜਵਾਦ, ਗੱਲ ਕੀ ਸਾਰੇ ਕੁਝ ਦੇ ਬਖੀਏ ਉਧੇੜ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤੇ। ਉਸ ਦੇ ਭਾਸ਼ਨ ਨੇ ਇਹ ਦਿਖਾ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਨੰਬਰ ਇਕ ਦੁਸ਼ਮਣ ਕਿਵੇਂ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਤਵਾਦ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਦੇ ਨਾਂਅ ਹੇਠ ਉਹ ਕਿਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਮੁਹਿੰਮ ਉੱਤੇ ਨਿਕਲਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅੰਤ ਵਿਚ ਉਸ ਨੇ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਨਾਅਰੇ ਲਗਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਤਕਰੀਰ ਖ਼ਤਮ ਕੀਤੀ। ਬੈਠਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਹਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਉਸ ਗੀਤ ਦੇ ਮਾਅਨੇ ਸਮਝਾਏ ਜਿਹੜਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਹਮਲੇ ਵਿਰੁੱਧ ਨਵਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ਅਤੇ ਜਿਸ ਵਿਚ ਮੁਸਲਿਮ ਜਨਤਾ ਨਾਲ ਇਕਮੁੱਠਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਰਾਜੂ ਦੀ ਤਕਰੀਰ ਨੇ ਚੰਦਨ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਉੱਤੇ ਭਰਪੂਰ ਖੁਸ਼ੀ ਲੈ ਆਂਦੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਉਹ ਤਸੱਲੀ ਵਿਚ ਸੀ।
"ਸਾਥੀ ਅੜਮਾ।" ਇਕ ਹੋਰ ਨਾਂਅ ਲਿਆ ਗਿਆ।
ਅੜਮਾ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਉੱਠਿਆ ਅਤੇ ਝੁਲਦਾ ਹੋਇਆ ਸਟੇਜ