

ਹਨ। ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਹੁੰਦਲ ਭਾਈਚਾਰੇ ਦੇ ਲੋਕ ਸਿਆਲਕੋਟ 'ਤੇ ਸਾਂਦਲਬਾਰ ਵਿਚ ਵੀ ਚਲੇ ਗਏ ਸਨ। ਸਾਂਦਲਬਾਰ ਵਿਚ ਬਹਿਨੋਲ ਪਿੰਡ ਮੁਸਲਮਾਨ ਹੁੰਦਲਾਂ ਦਾ ਇਕ ਉੱਘਾ ਪਿੰਡ ਸੀ। ਬਹੁਤੇ ਹੁੰਦਲ ਜੱਟ ਸਿੰਘ ਹੀ ਹਨ। ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਵੀ ਕੁਝ ਹੁੰਦਲ ਸਿੱਖ ਸਨ ਤੇ ਕੁਝ ਹੁੰਦਲ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਣ ਗਏ ਸਨ।
ਸਾਂਝੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਵੀ ਹੁੰਦਲ ਜੱਟਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਾਫੀ ਘੱਟ ਸੀ।
1947 ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੰਡ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦਲ ਜੱਟ ਸਿੱਖ ਪੱਛਮੀ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਉੱਜੜ ਕੇ ਪੂਰਬੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਆਕੇ ਆਬਾਦ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। ਕੁਝ ਹਰਿਆਣੇ ਵਿਚ ਚਲੇ ਗਏ ਹਨ। ਹੁੰਦਲ, ਜੱਟਾਂ ਦਾ ਉੱਘਾ ਤੇ ਛੋਟਾ ਗੋਤ ਹੈ। ਇਹ ਟਾਵੇਂ ਟਾਵੇਂ ਸਾਰੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿਚ ਹੀ ਫੈਲ਼ੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਕੁਝ ਹੁੰਦਲ ਜੱਟ ਬਾਹਰਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚ ਜਾਕੇ ਉਥੇ ਹੀ ਵਸ ਗਏ ਹਨ।
ਹੁੰਦਲ ਜੱਟਾਂ ਵਾਂਗ ਮਾਘਾ ਕਬੀਲੇ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਮੱਗਧ (ਬਿਹਾਰ) ਤੋਂ ਉਠਕੇ ਬਹੁਤ ਦੂਰੋਂ ਆਕੇ ਹਰਿਆਣੇ ਵਿਚ ਵਸੇ ਹਨ।
ਇਹ ਇੰਡੋ ਗਰੀਕ ਨਸਲ ਵਿਚੋਂ ਹਨ। ਹੁੰਦਲ ਜੱਟ ਆਰੀਆ ਹਨ। ਆਰੀਏ ਅੱਜ ਤੋਂ ਚਾਰ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਉੱਠਕੇ ਬੀਸ ਦੇ ਲਗਭਗ ਦੇਸਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮ ਫਿਰ ਕੇ ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਰਾਹੀਂ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ ਸਨ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਿੰਧ, ਗੁਜਰਾਤ ਤੇ ਪੰਜਾਬ