

ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ
ਤੂੰ ਸਾਡੀ ਖਾਤਰ/ਚੀਕ ਤਾਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।
(ਰਹਣੁ ਕਿਥਾਉਂ ਨਾਹਿ)
ਸੁਖਪਾਲ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਅਜਿਹਾ ਸ਼ਾਇਰ ਹੈ ਜੋ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਈ ਪੱਧਰ ਉੱਤੇ ਸੁਚੇਤ ਅਤੇ ਕਾਵਿ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਸੂਖ਼ਮ ਹੈ। ਬੇਸ਼ੱਕ ਅਜੋਕੀ ਕਵਿਤਾ ਮੰਡੀਕਰਣ, ਗਲੋਬਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਤੇ ਚਕਾਚੌਂਧ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਇਕਲਾਪੇ, ਉਦਾਸੀ, ਉਪਰਾਮਤਾ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦੀ ਟੁੱਟ-ਭੱਜ, ਵਿਸੰਗਤੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਦ ਨੂੰ ਚਿਤਰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਸੁਖਪਾਲ ਇਹਨਾਂ ਵਰਤਾਰਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾਰ ਜਾਂਦੀ ਹੋਈ। ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਸੁਯੋਗ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਦੇ ਲਕਸ਼ ਤਲਾਸ਼ਦੀ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ 'ਰਹਣੁ ਕਿਥਾਉਂ ਨਾਹਿ' ਸਮਕਾਲੀ ਪ੍ਰਵਚਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਵਾਦ ਛੇੜਦੀ ਹੋਈ, ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਹੋਣ-ਥੀਣ ਦੇ ਅਨੇਕਾਂ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਖੜੇ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਰ ਸੁਖਪਾਲ ਸਮਕਾਲੀ ਵਰਤਾਰੇ ਨੂੰ ਮੁਖਾਤਿਬ ਹੁੰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਲਾਤਮਕ ਪੱਧਰ ਤੇ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਸੁਹਜ ਕਾਇਮ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਆਪਣੀ ਥਾਵੇਂ ਖੜੇ ਖੜੋਤੇ
ਮੇਰੇ ਘਰ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗਾ
ਕਿਸ ਵੇਲੇ ਉਹ ਮੰਡੀ ਅੰਦਰ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ
.........
ਯਾਰ ਦੋਸਤ ਜਦ ਘਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ
ਘਰ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਨਾ ਕਰਦੇ
ਘਾਟੇ ਵਾਧੇ ਦੀ ਗੱਲ ਚੱਲਦੀ
ਦੁੱਖ ਸੁੱਖ ਦੀ ਗੱਲ ਅਜੇ ਵੀ ਕਰਦੇ
ਹਰ ਦੁੱਖ ਘਾਟੇ ਦੇ ਸੰਗ ਜੁੜਦਾ
ਸੁੱਖ ਕੇਵਲ ਵਾਧੇ ਦਾ ਹੁੰਦਾ
ਚੜਿਆ ਚੰਨ ਰੁਮਕਦੀ ਪੌਣ ਬਿਰਖ ਦੀ ਛਾਂ
ਮੋਏ ਬੰਦੇ ਟੁੱਟੇ ਮੋਹ ਘੋਰ ਅਨਿਆਂ
ਦਾ ਦੁੱਖ ਨਾ ਹੁੰਦਾ
(ਰਹਣੁ ਕਿਥਾਉਂ ਨਾਹਿ)
ਸੁਖਪਾਲ ਜਾਤੀ ਮਾਮਲਾ ਕਵਿਤਾ ਰਾਹੀਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਜਿਹੇ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮੁਖ਼ਾਤਿਬ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਅੰਤਰ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੇ ਹੋਏ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਮਾਨਵ ਵਿਰੋਧੀ ਕਰੂਰ ਚਿਹਰਾ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਸ ਵਿਚ ਇਰਾਕ, ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ 'ਤੇ ਹੋਏ ਹਮਲਿਆਂ 'ਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਦੁਰਦਸ਼ਾ ਦਾ ਬਿਆਨ, ਟਰਾਂਟੋ ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਬੇਗਾਨਗੀ, ਚੀਨੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦਾ ਤ੍ਰਾਸਦਿਕ ਚਿੱਤਰ ਉੱਭਰ ਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।