

"ਆਪਣੇ ਪਿਆਲੇ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਿਰ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਓਨੀ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਪੀ, ਜਿੰਨੀ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਦੂਜੇ 'ਕੱਲਿਆਂ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਿਆਕੜ ਪੀਂਦੇ ਨੇ। "
'ਕੇਰਾਂ ਮੈਨੂੰ ਕੁਝ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਤੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵਤੀ-ਮੇਜ਼ਾਂ 'ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਬੇਹੱਦ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ: ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਰਾਬ ਨਾ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹੀ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਮੇਰੇ ਸੀਨ੍ਹੇ 'ਚ ਦੌੜੀ। ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਹੋਇਆ। ਮੇਰਾ ਗਿਆਨ ਇਸ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਣਭਿੱਜ ਰਿਹਾ ਤੇ ਮੇਰਾ ਹਿਰਦਾ ਤਾਲਾਬੰਦ ਤੇ ਸੀਲਬੰਦ ਹੋ ਕੇ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਸਿਰਫ਼ ਮੇਰੇ ਪੈਰ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਸ਼ਿਆਏ ਬੰਦਿਆਂ ਨਾਲ ਉੱਠ ਰਹੇ ਸਨ।
"ਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਮਗਰੋਂ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਬੰਦਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੇਜ਼ 'ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਤੀ।
"ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿਨਾਂ ਕਿ, ਬੇਸ਼ੱਕ ਸਮੇਂ ਦੇ ਖੁਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸੀਨ੍ਹੇ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛਲਣੀ ਕਰ ਦੇਣ, ਤਾਂ ਕੀ ਹੋਇਆ ? ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇਹੀ ਬੇਹਤਰ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣਾ ਗ਼ਮ ਦਾ ਪਿਆਲਾ ਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦਾ ਪਿਆਲਾ 'ਕੱਲਿਆਂ ਹੀ ਪੀਓ।"
12
ਤੇ ਇਕ ਦਿਨ ਫਾਰਡਰਸ, ਇਕ ਯੂਨਾਨੀ, ਬਗੀਚੇ 'ਚ ਸੈਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਸ ਦਾ ਇਕ ਪੱਥਰ 'ਤੇ ਠੇਡਾ ਲੱਗ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਗੁੱਸਾ ਖਾ ਗਿਆ । ਉਹ ਮੁੜਿਆ ਹੈ ਉਸ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਇਕ ਧੀਮੀ ਆਵਾਜ਼ 'ਚ ਕਹਿੰਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ- "ਐ ਮੇਰੇ ਰਸਤੇ ਦੀਏ ਬੇਜਾਨ ਵਸਤੇ।" ਉਸ ਨੇ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਪਰ੍ਹਾਂ ਵਗਾਹ ਮਾਰਿਆ।
ਤੇ ਅਲਮੁਸਤਫ਼ਾ, ਰੱਬ ਦਾ ਇੱਕ ਚੁਣਦਾ ਤੇ ਪਿਆਰਾ ਬੰਦਾ, ਬੋਲਿਆ- "ਤੂੰ ਇਹ ਕਿਉਂ ਕਿਹਾ ਕਿ- 'ਐ ਬੇਜਾਨ ਵਸਤੇ'? ਕੀ ਤੈਨੂੰ ਇਸ ਬਗੀਚੇ 'ਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਬੀਤਿਆ ਤੇ ਕੀ ਤੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਇਥੇ ਕੁਝ ਵੀ ਬੇਜਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ? ਸਾਰੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦਿਨ ਦੀ ਸੋਝੀ ਤੇ ਰਾਤ ਦੀ ਸੋਭਾ 'ਚ ਸਜੀਵ ਤੇ ਸੁਰਖ਼ ਨੇ। ਤੂੰ ਤੇ ਪੱਥਰ ਇਕ-ਸਮਾਨ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਦਿਲ ਦੀਆਂ ਧੜਕਣਾਂ ਦਾ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਤੇਰੇ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਥੋੜ੍ਹੀ ਤੇਜ਼ ਹੈ, ਏਦਾਂ ਹੀ ਹੈ ਨਾ, ਮੇਰੇ ਦੋਸਤ ? ਹਾਂ, ਪਰ ਇਹ ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਸਥਿਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
"ਇਸ ਦੀ ਲੈਅ ਭਾਵੇਂ ਵੱਖਰੀ ਹੋਵੇ, ਪਰ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਹਿਨਾਂ ਕਿ ਜੇ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਆਤਮਾ ਦੀਆਂ ਡੂੰਘਾਈਆਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੋ ਤੇ ਖਲਾਅ ਦੀ ਉਚਾਈ ਨੂੰ ਮਾਪੋਂ, ਤੈਨੂੰ ਇਕ ਮਧੁਰ-ਸੰਗੀਤ ਸੁਣਾਈ ਦੇਵੇਗਾ, ਤੇ ਨੇ ਉਸ ਮਧੁਰ-ਸੰਗੀਤ 'ਚ ਪੱਥਰ ਤੇ ਤਾਰੇ ਇਕ- ਦੂਜੇ ਦੀ ਸੰਗਰ 'ਚ ਇਕਸੁਰਤਾ ਨਾਲ ਗਾਉਂਦੇ ਸੁਣਾਈ ਦੇਣਗੇ।
"ਜੇ ਮੇਰੇ ਬੋਲ ਤੈਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੇ, ਤਾਂ ਫੇਰ ਕਿਸੇ ਅਗਲੇ ਪਹੁ-ਫੁਟਾਲੇ ਤੱਕ ਸਬਰ ਕਰ। ਜੇ ਤੂੰ ਇਸ ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਇਸ ਕਰਕੇ ਨਿੰਦਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੇਰੀ ਜੋਤਹੀਣਤਾ ਕਰਕੇ ਹੈ ਇਸ ਨੂੰ ਠੋਕਰ ਮਾਰੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਫੇਰ ਕੀ ਤੂੰ ਉਸ ਤਾਰੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਿੰਦੇਂਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਅੰਬਰ 'ਚ ਤੇਰਾ ਸਿਰ ਜਾ ਵੱਜੇ। ਪਰ ਉਹ ਦਿਨ ਵੀ ਆਏਗਾ, ਜਦੋਂ ਤੂੰ ਇਵੇਂ ਪੱਥਰ ਤੇ ਤਾਰੇ ਕੱਠੇ