

ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ ਜੀ
ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਤੇ ਔਰਤ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਮੰਨੇ ਗਏ ਹਨ :
1) ਬੇਟੀ
2) ਪਤਨੀ, ਤੇ
3) ਮਾਤਾ
ਜਦ ਉਹ ਬੇਟੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਪਿਤਾ ਦੇ ਘਰ ਖੇਡ ਖਿਡੌਣਿਆਂ ਵਿਚ ਹੀ ਬਿਤਾਉਂਦੀ ਟੁਰੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿਚ ਆਇਆ ਵੀ ਹੈ : 'ਬਾਬਲ ਕੇ ਘਰ ਬੇਟੜੀ ਬਾਲੀ ਬਾਲੈ ਨਿਹੁ ।'
ਜਦੋਂ ਸਹੁਰੇ ਘਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਪਤੀ ਨੂੰ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਕਰ ਜਾਣਦੀ ਹੈ। ਪਤਨੀ ਧਰਮ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣਾ ਹੀ ਮੁੱਖ ਆਸ਼ਾ ਸਮਝਦੀ ਹੈ।
ਜਦ ਉਹ ਮਾਂ ਬਣਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਯਕਦਮ ਇਕ ਨਵੇਂ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਹੋਇਆ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਸ ਦਾ ਬਾਲ ਉਸ ਦੇ ਖੂਨ ਦਾ ਹੀ ਇਕ ਅੰਸ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਮਮਤਾ ਉਸ ਉਤੇ ਨਿਛਾਵਰ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ ਵੀ ਇਕ ਐਸੀ ਮਾਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਘਰ ਵਿਚੋਂ ਹਰ ਸੁਖ ਮਿਲਿਆ । ਬੀਬੀ ਭਾਨੀ ਵਰਗੀ ਸੱਸ, ਗੁਰੂ ਰਾਮਦਾਸ ਵਰਗਾ ਸਹੁਰਾ । ਸੰਗਤਾਂ ਦਾ ਅਥਾਹ ਆਦਰ । ਪਰ ਐਸਾ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਮਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਬੁਲਾਂਦਾ । ਚਾਹੇ ਉਹ ਜਾਣਦੀ ਸੀ ਕਿ ਬੀਬੀ ਭਾਨੀ ਨੂੰ ਜੋ ਵਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰਗੱਦੀ ਗੁਰੂ ਘਰ ਵਿਚ ਹੀ ਰਹਿਣੀ ਹੈ ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਕੁੱਖ ਸੁੰਨੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਸ ਪਾਸ ਦੇ, ਇਥੋਂ ਤਕ ਕਿ ਸਕੇ ਸੰਬੰਧੀ ਜੇਠ ਜਠਾਣੀ ਵੀ, ਮਿਹਣੇ ਤਾਹਨੇ ਮਾਰਦੇ । ਉਹ ਰੋਜ਼ ਤੱਕਦੀ ਸੀ ਕਿ ਪਤੀ ਗੁਰੂ ਪਾਸੋਂ ਲੋਕੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਝੋਲੀਆਂ ਭਰ ਮੁੜਦੇ ਸਨ । ਗੰਗਾ ਜੀ ਜਾਣਦੇ ਸਨ ਕਿ ਗੁਰ-ਪਤੀ ਪਾਸ ਐਸੀ ਸੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਧੁਰ