Back ArrowLogo
Info
Profile

ਸਮੇਂ ਸ਼ਹਿਰ ਅੰਦਰ ਦੀਪ ਮਾਲਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਹਿੰਦੂ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਨੂੰ ਸਲਾਹਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਜ਼ੁਲਮਾਂ ਤੋਂ ਬਚ ਗਏ। ਪਸ਼ੌਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਜਿੱਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸਿਹਰਾ ਜਰਨੈਲ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨਲੂਆ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। (ਐੱਨ ਏ ਆਈ/ਐੱਸ ਪੀ ਸੀ ੨: ੧੨:੧੮੩੪-੬੧)

ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਦੀ ਜਿੱਤ ਉਪਰੰਤ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਬਸੰਤ ਰੁੱਤੇ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸਾਹਿਬ ਇੱਥੇ ਪਧਾਰੇ ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਰਾਜ ਪ੍ਰਬੰਧ ਦੇਖ ਕੇ ਸਰਦਾਰ ਨਲੂਆ ਦੀ ਭਾਰੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਦਰਬਾਰ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਰਈਸਾਂ, ਖਾਨਾਂ ਆਦਿ ਨੇ ਖੁਸ਼ੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਜ਼ਰਾਨਾ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਬਦਲੇ ਸ਼ੇਰਿ-ਏ-ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਗੀਰਾਂ ਬਖ਼ਸ਼ੀਆਂ ਜਿਹੜੀਆਂ ਬਾਜੇ ਘਰਾਣੇ ਦੇ ਬੰਦਿਆਂ ਪਾਸ ਹੋਤੀ ਮਰਦਾਨ ਜੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵੀ ਹਾਸਲ ਸਨ।

ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਬੀਤਣ ਪਿੱਛੋਂ ਸਰਦਾਰ ਨਲੂਆ ਨੂੰ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲੀ ਕਿ ਅਮੀਰ ਦੋਸਤ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਬਾਰਕਜ਼ਈ ਕਾਬਲ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਹਥਿਆਉਣ ਲਈ ਫ਼ੇਰ ਭਾਰੀ ਜੰਗੀ ਤਿਆਰੀਆਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਹਾਦ ਦਾ ਨਾਂ ਦੇ ਕੇ ਦਰਾ ਖੈਬਰ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਦੋ ਵਾਰ ਹਜ਼ਾਰੇ ਅਤੇ ਨੁਸ਼ਹਿਰੇ ਦੀਆਂ ਲੜਾਇਆਂ ਅੰਦਰ ਹਾਰ ਖਾ ਕੇ ਦੌੜ ਗਿਆ ਸੀ ਪਰ ਅਜੇ ਵੀ ਹੰਕਾਰ ਮਨ 'ਚੋਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਗਿਆ। ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਟਾਕਰੇ ਲਈ ਤਹਿਕਾਲ ਬਾਲਾ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਰਸਤੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ।

੧੧ ਮਈ ੧੮੩੫ ਨੂੰ ਨਮਾਜ਼ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਨੇ ਸਿੰਘਾਂ ਤੇ ਵੱਡਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵਾਰ ਇਹ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਦੰਦ ਖੱਟੇ ਕਰਨ ਦੇ ਜੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੀ। ਫ਼ੌਜੀ ਲਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਅਸਲਾ ਵੀ ਇਸ ਪਾਸ ਬਹੁਤ ਸੀ। ਬੜਾ ਭਿਆਨਕ ਯੁੱਧ ਛਿੜ ਗਿਆ। ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਦੇ ਸੂਰਮੇ ਜਾਨ ਤੋੜ ਕੇ ਲੜ ਰਹੇ ਸਨ। ਪਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜੰਗ ਦੀ ਐਸੀ ਵਿਉਂਤ ਬਣਾਈ ਕਿ ਮੁਹੰਮਦ ਖਾਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੇਰਾ ਪਾ ਲਿਆ। ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਜੰਗ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ। ਦਿਨ ਸਮੇਂ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਮਾਰ ਪਈ ਦੇਖ ਰਾਤ ਸਮੇਂ ਹਨ੍ਹੇਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਾਬਲ ਵੱਲ ਦੌੜ ਗਿਆ। ਫ਼ੌਜ ਦਾ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਕਰਾ ਕੇ ਐਸਾ ਦੌੜਿਆ ਮੁੜ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।

119 / 178
Previous
Next