ਇਸ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਾਜ਼ੀ ਪਠਾਣ ਲੁਕੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਗੁਫਾ ਵਿੱਚੋਂ ਅਚਾਨਕ ਗੋਲੀਆਂ ਚੱਲੀਆਂ ਜੋ ਸਰਦਾਰ ਅਜੈਬ ਸਿੰਘ ਦੇ ਲੱਗੀਆਂ। ਗੋਲੀਆਂ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਇਹ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਅਤੇ ਥਾਂ ਤੇ ਹੀ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਗਿਆ। ਇਹ ਭਾਣਾ ਬੀਤਣ ਤੇ ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਬੜੀ ਫੁਰਤੀ ਨਾਲ ਉਤਰਿਆ ਅਤੇ ਘੋੜੇ ਦੀ ਲਗਾਮ ਫੜ੍ਹ ਕੇ ਗੁਫਾ ਵੱਲ ਗਿਆ। ਗਾਜ਼ੀਆਂ ਨੇ ਹੋਰ ਗੋਲੀਆਂ ਦਾਗੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਚੋਂ ਇੱਕ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਵੱਜੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਵੱਖੀ ਵਿੱਚ ਗੋਲੀਆਂ ਲੱਗਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹ ਗਾਜ਼ੀਆਂ ਵੱਲ ਵਧੇ ਅਤੇ ਸਭ ਨੂੰ ਤਲਵਾਰ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੇ ਘਾਟ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਸਰੀਰ ਵੱਲ ਦੇਖਿਆ ਤਾਂ ਫੱਟਾਂ ਚੋਂ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਵਗ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦਿਲ ਕਰੜਾ ਕਰ ਕੇ ਘੋੜੇ ਦੀ ਰਕਾਬ ਤੇ ਪੈਰ ਧਰਿਆ ਅਤੇ ਪਲਾਕੀ ਮਾਰ ਕੇ ਸੁਆਰ ਹੋ ਗਏ। ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਅੱਡੀ ਲਾਈ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਜ਼ਖਮੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਘੋੜਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦੌੜਾ ਕੇ ਸਿੱਧੇ ਜਮਰੌਦ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ। ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਸਰੀਰ ਦੀ ਵਿਗੜ ਰਹੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ, ਨਿਆਰੇ ਅਤੇ ਸ਼ਿੰਗਾਰੇ ਘੋੜੇ ਨੂੰ ਐਸਾ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕਾਦਰਯਾਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਕਾਵਿ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਅੰਕਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ:
ਨੂਨ ਨਿਕਲ ਚੱਲ ਘੋੜਿਆ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਵੱਲ, ਅਸਾਂ ਪਾਵਣਾ ਨਹੀਂ ਦੂਜੀ ਵਾਰ ਫੇਰਾ।
ਗੋਲੀ ਲੱਗੀ ਏ ਕਹਿਰ ਦਲੇਰ ਵਾਲੀ, ਘਾਇਲ ਹੋਇਆ ਏ ਅੱਜ ਸਵਾਰ ਤੇਰਾ।
ਮੇਰੇ ਬੰਕਿਆ ਛੈਲ ਛਬੀਲਿਆ ਉਏ, ਹੈ ਤੂੰ ਸੈਆਂ ਮੈਦਾਨਾਂ ਦਾ ਯਾਰ ਮੇਰਾ।
ਕਾਦਰਯਾਰ ਜੇ ਲੈ ਚਲੇਂ ਅੱਜ ਡੇਰੇ, ਤੇਰਾ ਕਦੇ ਨਾ ਭੁਲਸੀ ਪਿਆਰ ਸ਼ੇਰਾ।
ਅੱਗੇ ਘੋੜੇ ਦੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਸੰਬੰਧੀ ਸ਼ਬਦ ਹਨ:
ਵਾ ਵਗਿਆ ਹਵਾ ਦੇ ਵਾਂਗ ਘੋੜਾ, ਜਿਵੇਂ ਨਿਕਲਦਾ ਤੀਰ ਕਮਾਨ ਵਿੱਚੋਂ।
ਮਾਰ ਚੁੰਗੀਆਂ ਹਰਨ ਦੇ ਵਾਂਗ ਯਾਰੋ, ਉੱਡ ਗਿਆ ਸੀ ਉਸ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚੋਂ ।
ਫ਼ੌਜਾਂ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਗਿਆ, ਲੰਘ ਗਿਆ ਸੀ ਲਸ਼ਕਰ ਪਠਾਣ ਵਿੱਚੋਂ।
ਕਾਦਰਯਾਰ ਹੱਠ ਨਾਲ ਸਰਦਾਰ ਬੈਠਾ, ਐਪਰ ਨਿਕਲਦੀ ਪਈ ਸੀ ਜਾਨ ਵਿੱਚੋਂ।
(ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨਾਮਾ, ਪੰਨਾ ੨੦)
ਰੱਬੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਸਦਕਾ ਸਰਦਾਰ ਸਾਹਿਬ ਕਿਲ੍ਹੇ ਅੰਦਰ ਤਾਂ ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਪਰ ਖੂਨ ਵਗਣ ਕਰ ਕੇ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਉਤਰਨ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾ ਰਹੀ। ਸਰਦਾਰ ਮਹਾਂ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ ਅਤੇ ਆਖਿਆ ਸਰਦਾਰ ਜੀ ! ਮੈਨੂੰ ਘੋੜੇ ਤੋਂ ਸਿੰਘਾਂ ਦੀ ਮੱਦਦ ਨਾਲ
