Back ArrowLogo
Info
Profile

ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਸ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰੀ ਖਜਾਨੇ 'ਚੋਂ ਕਾਗਜ਼ ਦੇ ਮਿੱਲ ਮਾਲਕਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਤੇ ਚੋਖਾ ਧਨ ਉਪਲਭਧ ਕਰਾਇਆ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਕਾਗਜ਼ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਵਿੱਕਰੀ ਲਈ ਖਾਸ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰਵਾਏ। ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਇੱਥੇ ਜਿਹੜਾ ਕਾਗਜ਼ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਉਸ ਦੇ ਨਾਂ ਸਨ, ਸ਼ੇਰ-ਜੰਗੀ, ਦਾਹ-ਮਸਤੀ, ਹਸਤ-ਮਸਤੀ, ਹਰੀਰੀਆਂ, ਕਲਮਦਾਨੀ ਆਦਿ। ਕਲਮਦਾਨੀ ਕਾਗਜ਼, ਡੱਬਿਆਂ ਅਤੇ ਥਾਲੀਆਂ ਆਦਿ ਬਨਾਉਣ ਅਤੇ ਨਿਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਕਮਾਲ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਣਾ ਹੁੰਦਾ ਸੀ।

ਇੰਞ ਆਪਣੀ ਗਵਰਨਰੀ ਸਮੇਂ ਸਰਦਾਰ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਲਝੀ ਤਾਣੀ ਨੂੰ ਸੁਯੋਗ ਢੰਗ ਨਾਲ ਸੁਲਝਾਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀਆਂ ਨੇ ਸੁੱਖ ਦਾ ਸਾਹ ਲਿਆ, ਬੇਅੰਤ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ, ਆਪਸੀ ਭਾਈਚਾਰਾ ਅਤੇ ਵਿਰਸਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਦਾ ਨਾਂ ਇੱਥੇ ਅਮਿੱਟ ਛਾਪ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਸ਼ੇਰਿ-ਏ-ਪੰਜਾਬ ਨੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ ਅਮਨ ਪਸੰਦ ਹਾਲਤ, ਸਰਕਾਰੀ ਖਜਾਨੇ ਦੀ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਦੇਖ ਅਤੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਰਾਜ ਦੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਹੋਰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਰਦਾਰ ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਦਾ ਅਤਿਅੰਤ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮਾਂ ਨੂੰ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨ ਲਈ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਣ ਲਈ ਸੱਦਾ ਪੱਤਰ ਭੇਜਿਆ। ਪਹਿਲੇ ਗਵਰਨਰ ਦੀਵਾਨ ਮੋਤੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਗਵਰਨਰੀ ਦੇ ਅਹੁਦੇ ਤੇ ਲਗਾ ਦਿੱਤਾ। ਸੱਦਾ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਦਰਜ ਸੀ ਕਿ ਦੀਵਾਨ ਮੋਤੀ ਰਾਮ ਨੂੰ ਆਪ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈਆਂ ਨਵੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ, ਕੀਤੇ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਗਵਰਨਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਤੌਰ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝਾਕੇ ਸਾਨੂੰ ਫ਼ੌਜ ਸਮੇਤ ਖੁਸ਼ਬੂ ਦੇ ਮੁਕਾਮ ਆ ਮਿਲਣਾ। ਅਸੀਂ ੧੦ ਨਵੰਬਰ ੧੮੨੧ ਨੂੰ ਮੁੰਘੇਰ ਵੱਲ ਚੜ੍ਹਾਈ ਕਰਨੀ ਹੈ।

ਨਲਵਾ ਦਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੋਂ ਮੁੰਘੇਰ ਵੱਲ ਮਾਰਚ

ਹਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਜਾਇਆ ਬੜੇ ਪਿਆਰ ਭਰੇ ਅਤੇ ਦਿਲ ਟੁੰਬਵੇਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਪਰਜਾ ਵੱਲੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਮਾਣ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਆਖਿਆ, "ਭਾਵੇਂ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਰਦਾ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਰਗੀ ਸੁੰਦਰ ਜਗ੍ਹਾ ਨੂੰ ਛੱਡਣ ਲਈ ਪਰ ਮੈਂ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਹੁਕਮ ਆਉਣ ਤੇ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਤੁਸੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਅੰਦਰ ਦੀਵਾਨ ਮੋਤੀ ਰਾਮ

83 / 178
Previous
Next