ਸੋ ਇਸ ਸੱਯਦ ਅਹਿਮਦ ਨੇ ਉਹ ਪੁਰਾਣਾ ਵਿਰੋਧ ਮਨ ਵਿੱਚ ਚਿਤਾਰ ਕੇ ਸਿੱਖ ਰਾਜ ਵਿਰੁੱਧ ਜਹਾਦ ਦਾ ਬੀੜਾ ਚੁੱਕਿਆ। ਦੀਨ ਮਜ਼ਹਬ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਨੂੰ ਉਕਸਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਰਲਾਇਆ। ਇੰਞ ਇਸ ਸੱਯਦ ਦੇ ਜਹਾਦ ਵਿੱਚ ਮੌਲਵੀ ਮਿਰਜ਼ਾ ਹਸਨ, ਅਲੀ ਮੁਹੰਮਦ ਲਖਨਵੀ, ਮੌਲਵੀ ਅਬਦੁਲ ਹਈ ਅਤੇ ਮੌਲਵੀ ਮੁਹੰਮਦ ਇਸਮਾਈਲ ਦਿਹਲਵਾ ਆਦਿ ਰਲ ਗਏ (ਜਫ਼ਰਨਾਮਾ ਰਣਜੀਤ ਸਿੰਘ ਦੀਵਾਨ ਅਮਰ ਨਾਥ) ਪੰਨਾ ੧੭੪।
ਭਾਵੇਂ ਖਾਲਸਾ ਰਾਜ ਅੰਦਰ ਹਰ ਵਰਗ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਮਿਕ, ਸਮਾਜਿਕ, ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪੱਖਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਣ ਦੀ ਖੁਲ੍ਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਹਰ ਸ਼ਰੇਣੀ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਸੁਹਣਾ ਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚੇ ਅਹੁਦੇ ਵੀ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਪਰ ਕਾਦਰ ਯਾਰ ਦੀ ਲਿਖਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਪੂਛ ਕਦੇ ਵੀ ਸਿੱਧੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ :
ਡਾਲ-ਡੰਗਣੋ ਸੱਪ ਨਹੀਂ ਮੂਲ ਜਾਂਦਾ, ਭਾਵੇਂ ਲੱਪ ਵਿੱਚ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾ ਮੀਆਂ।
ਬੁਰਾ ਬਾਜ ਬੁਰਾਈ ਥੀਂ ਨਾ ਆਵੇ, ਲੱਖ ਭਲਾ ਇਸ ਨਾਲ ਕਮਾ ਮੀਆਂ।
ਪੂਛਲ ਕੁੱਤੇ ਦੀ ਕਦੇ ਨਾ ਹੋਵੇ ਸਿੱਧੀ, ਬਾਰਾਂ ਬਰਸ ਨੜੀ ਵਿੱਚ ਪਾ ਮੀਆਂ।
ਕਾਦਰਯਾਰ ਪਰਨੀਤ ਤੇ ਮਿਲੇ ਬਦਲਾ, ਭਾਵੇਂ ਲਵੇ ਕੋਈ ਅਜ਼ਮਾ ਮੀਆਂ।
ਜਿਸ ਕੌਮ ਦਾ ਵਿਰਸਾ ਸ਼ਹੀਦੀਆਂ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅੰਦਰ ਉੱਚੀ ਧੌਣ ਕਰਕੇ ਜਿਉਣ ਦਾ ਸਾਹਸ ਠਾਠਾਂ ਮਾਰੇ ਅਤੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੈਰਾਂ ਦੇ ਅੱਗੇ ਕਦੇ ਸਿਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਝੁਕਾਇਆ ਉਹ ਅਵੇਸਲੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਮਿਰਜ਼ਾ ਗਾਲਬ ਦੇ ਬੋਲ ਹਨ:
ਰੰਗੋਂ ਮੇ ਦੌੜਤੇ ਫਿਰਨੇ ਕੇ ਹਮ ਨਹੀਂ ਕਾਇਲ,
ਜਬ ਆਂਖ ਸੇ ਹੀ ਨਾ ਟਪਕੇ ਤੋ ਫਿਰ ਲਹੂ ਕਿਆ ਹੈ?
ਜਿੱਥੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਮਹਾਨ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵੀ ਮਹਾਨ ਹੈ। ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਮੂਰਤੀਆਂ ਨਹੀਂ, ਮੁਰਦੇ ਨਹੀਂ ਮਰਦ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਸੱਯਦ ਅਹਿਮਦ ਦੀ ਪੂਛ ਚੱਕੀ ਦੇਖ ਕੇ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਤੁਰਕਾਂ ਦੇ ਇੱਕਠੇ ਹੋਣ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਸਰਦਾਰ ਬੁੱਧ ਸਿੰਘ ਨੇ ਸਰਦਾਰ ਨਲੂਆ ਨੂੰ ਭੇਜੀ। ਸਰਦਾਰ ਸਾਹਿਬ ੮ ਹਜ਼ਾਰ ਫ਼ੌਜ ਲੈ ਕੇ ਤੁਰੰਤ ਅਟਕ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਖੈਰਾਬਾਦ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਸ਼ੁਕਰਵਾਰ (ਜੁੰਮੇ) ਦਾ ਦਿਨ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਮਾਜ ਪਿੱਛੋਂ ਤੁਰਕਾਂ
