ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਵਾਲੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋਣ ਦੇਈਏ, ਤਾਂ ਕਿ ਧਰਤੀ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੇ ਘਾਹ 'ਤੇ ਨੰਗੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਨਰਮ ਤੇ ਨਿੱਘੀ ਛੋਹ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਸਕੇ।
"ਤੇ ਉਸ ਛੋਹ ਵਿਚ ਪਿਆਰ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਕਿਉਂ ਕਿ ਪਿਆਰ ਅਬਾਹ ਤੇ ਅਸੀਮ ਹੈ। ਤੇ ਪਿਆਰ ਘਾਹ ਤੇ ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਵੀ ਬਾਅਦ ਅਨੰਤ ਬਾਲ ਤੱਕ ਰਹੇਗਾ। ਪਿਆਰ ਪੂਰੇ ਖਲਾਅ ਵਿਚ ਪਸਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।"
ਜਾਤਜ਼ ਭੈਅਗ੍ਰਸਤ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਦਾ ਬੋਲਿਆ-
"ਮੇਰੇ ਭਾਈ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਚੁੱਪ ਹੋ ਜਾਓ, ਮਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਲੰਘ ਜਾਵੇਂ, ਕਿਉਂ ਕਿ ਮੈਂ ਵਾਪਸ ਜਾ ਕੇ ਤੁਹਾਡੇ ਬੋਲਾਂ ਨੂੰ ਬਿਆਨ ਕਰਨ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹਾਂ, ਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿਚਾਰ ਸੁਣ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕਰਮ ਵਜੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨਤੀਜਿਆਂ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ ਡਰ ਲੱਗ ਰਿਹਾ ਹੈ।"
ਅਲ ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜੁਆਬ ਦਿੰਦਿਆਂ ਆਖਿਆ-
"ਨਹੀਂ, ਮੈਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਕੋਈ ਡਰ ਨਹੀਂ। ਕਿਉਂ ਕਿ ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂ ਤੋਂ ਹੀ ਸਿਰਫ਼ ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਸੱਚ ਹੀ ਬੋਲਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਅਖ਼ੀਰ ਤੱਕ ਵੀ ਸਿਰਫ਼ ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਸੱਚ ਹੀ ਬੋਲਦਾ ਰਹਾਂਗਾ।
"ਇਥੇ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਫਾਸਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਆਪਣਿਆਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਨਾਲ 'ਸੱਚ' ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਕਰਨ ਨਾ ਜਾਵਾਂ; ਇਥੇ ਅਜਿਹਾ ਕੋਈ ਖਲਾਅ ਨਹੀਂ ਕਿ ਮੈਂ ਹਨੇਰੇ ਤੱਕ ਚਾਨਣ ਨੂੰ ਪਰਤਾਉਣ ਲਈ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾ ਦੇਵਾਂ ਤੇ ਇਥੇ ਅਜਿਹੀ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਇਕ ਸੁਝੇ ਮਨ ਵਿਚ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਬੁਲਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਨੂੰ ਨਾ ਸਹਾਂ ।"
ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਸੁਣ ਕੇ, ਜਾਤਜ਼ ਮੁੜਿਆ ਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਪੌੜੀਆਂ ਉਤਰ ਗਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਝੱਖੜ ਉਡਾ ਕੇ ਲੈ ਗਿਆ ਹੋਵੇ।
ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਤਜਿਆ ਉਹ ਭੈਅ ਤੇ ਦੁਚਿੱਤੀਆਂ ਵਿਚ ਉਲਝਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਕਿਉਂ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਨੇ ਅਲ ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਵਿਚ 'ਸੱਚ' ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਉਸ ਦਾ ਮਨ ਆਪਣਾ ਪੰਡਤਪੁਣੇ ਦੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ, ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਹੁਣ 'ਸੱਚ' ਨਾਲ ਭਿੜ ਗਏ ਸਨ ਤੇ ਉਸ ਦਾ ਹਿਰਦੇ ਤੱਕ ਜਾਣ ਦਾ ਰਾਹ ਰੋਕੀ ਬੈਠੇ ਸਨ।
ਉਦਾਸ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨਾਲ ਅਲ ਮੁਸਤਫ਼ਾ ਮੇਰੇ ਵੱਲ ਮੁੜਿਆ ਤੇ ਬੋਲਿਆ-
"ਕੀ ਇਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਪਲ ਬਾਰੇ ਸਚੇਤ ਹੋਵੇ ? ਕੀ ਇਥੇ ਕਦੇ ਵੀ ਇਕ ਖਲਾਅ ਜਾਂ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਦੋਂ ਸਾਰੇ ਜਣੇ ਪਲ-ਪਲ 'ਜੀਵਨ' ਵਿਚ ਮੁਕਤ ਵਿਚਰਨਗੇ, ਅਸਲ ਵਿਚ ਆਪਣੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਵਿਚ?
"ਮੈਂ ਅਰਦਾਸ ਕਰਦਾਂ ਕਿ ਅਜਿਹਾ ਹੋਵੇ ਤੇ ਜਲਦੀ ਹੋਵੇ- ਕਿਉਂ ਕਿ ਸਿਰਫ਼ ਉਦੋਂ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਸੋਝੀ ਆਏਗੀ ਤੇ ਉਸ ਅੰਦਰ ਇਸ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਚੱਲਦੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਤਾਂਘ ਪੈਦਾ ਹੋਵੇਗੀ।
“ਭੈਣੇ, ਜੀਵਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸਾਡੇ ਨਾਲ ਹੈ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਦਿੰਦਾ, ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ। ਉਹ ਸਾਰੇ ਆਖ਼ਿਰ ਕਦੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹੋਣਗੇ, ਜਿਹੜੇ 'ਦਿਨ' ਉੱਤੇ ਰਾਜ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਨੇ ?
