ਕਰਕੇ ਹੀ ਨਾਦ (ਰਾਗ), ਕਥਨ ਤੇ ਵਿਆਖਿਆ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ੫. ਅੱਖਰਾਂ ਕਰਕੇ ਹੀ ਭੈ ਭਰਮ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਜੁਗਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ੬. ਅੱਖਰਾਂ ਕਰਕੇ ਹੀ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਸੁਚਤਾਈਆਂ ਤੇ ਕਰਮ ਦੀਆਂ ਕਿਰਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ੭. ਇਹ ਜਿੰਨਾ ਪਸਾਰਾ ਨਜ਼ਰ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ ਇਹ ਸਭ ਅੱਖਰਾਂ ਵਿਚ ਹੈ। ੮. ਸਤਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਥਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੇਵਲ ਪ੍ਰਭੂ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰਲੇਪ ਹੈ ॥੫੪॥

ਸਲੋਕੁ ॥

(੧) ਹਥਿ ਕਲੰਮ ਅਗੰਮ ਮਸਤਕਿ

ਲਿਖਾਵਤੀ॥ (੨) ਉਰਝਿ ਰਹਿਓ ਸਭ ਸੰਗਿ

ਅਨੂਪ ਰੂਪਾਵਤੀ॥ (੩) ਉਸਤਤਿ ਕਹਨੁ ਨ

ਜਾਇ ਮੁਖਹੁ ਤੁਹਾਰੀਆ॥ (੪) ਮੋਹੀ ਦੇਖਿ

ਦਰਸੁ ਨਾਨਕ ਬਲਿਹਾਰੀਆ ॥੧॥

ਅਰਥ - ੧. ਹੇ ਗੰਮਤਾ ਰਹਿਤ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ! ਤੇਰੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਹੁਕਮ ਰੂਪੀ ਕਲਮ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੂੰ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਸਤਕ 'ਤੇ ਲੇਖ ਲਿਖਦਾ ਹੈਂ। ੨. ਹੇ ਅਨੂਪ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਾਲੇ ਕਰਤਾਰ ! ਤੂੰ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈਂ (ਵਖਰਾ ਹੋ ਕੇ ਨਹੀਂ ਬੈਠਾ)। ੩. ਤੇਰੀਆਂ ਉਸਤਤਾਂ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਕਹੀਆਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੀਆਂ। ੪. ਸਤਿਗੁਰੂ ਜੀ ਫੁਰਮਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰਾ (ਅਨੂਪਮ) ਦਰਸ਼ਨ ਦੇਖ ਕੇ ਮੋਹਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ ਤੇ ਤੈਥੋਂ ਬਲਿਹਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ॥੧॥

ਪਉੜੀ॥

(੧) ਹੇ ਅਚੁਤ ਹੇ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਅਬਿਨਾਸੀ