"ਤੂੰ ਡਾਕਟਰ ਹੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਾਜ਼ਮੇਂ ਦੀ ਇੱਕ ਗੋਲੀ ਇਸ ਮੂਰਖਤਾ ਨੂੰ ਦਾਨਾਈ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹੋ ਜਾ ਸ਼ੁਰੂ।" ਤੇਰੇ ਜੀਜਾ ਜੀ ਦੀ ਇਸ ਗੱਲ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਹਾਸੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਖਾਣ-ਪੀਣ ਤੋਂ ਵਿਹਲੇ ਹੋ ਕੇ ਚਾਚਾ ਜੀ ਨੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਆ, "ਹਾਂ ਜੀ, ਆਪਣੀ ਬਿਰਤੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਅੱਜ ਤੋਂ ਢਾਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਿੱਛੇ ਲੈ ਜਾਉ

ਮਾਮਾ ਨੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਟੋਕ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਏਨੀ ਦੂਰ ਗਿਆਂ ਤੈਨੂੰ ਮੇਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਸੁਣਨੀ। ਇਹ ਜੂਠੇ ਭਾਂਡੇ ਢਾਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਇਵੇਂ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣ ਦੇਣੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕਿਚਨ ਵਿੱਚ ਜਾਣਗੇ: ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀਆਂ ਬਿਰਤੀਆਂ ਜਿਧਰ ਮਰਜ਼ੀ ਲੈ ਜਾਉ।" ਭਾਂਡੇ ਕਿਚਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਫਿਰ ਡਿਸ਼ ਵਾਸ਼ਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਅਤੇ ਬਿਰਤੀਆਂ ਢਾਈ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਪਿੱਛੇ।

ਪਾਪਾ ਨੇ ਆਖਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ. "ਪਲੇਟ ਉੱਤੇ ਸਪਾਰਟਾ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਅਤੇ ਧਾਰਮਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਹਨ; ਪਰ ਦੁੱਖ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਘੇਰ ਕੇ, ਧੂ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਪਾਰਟਾ ਵੱਲ ਹੀ ਲਿਜਾਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਮੁੜ ਆਖਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਦਾ ਰੂਪ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮਨੁੱਖੀ ਸੋਚ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਦੀ ਅਧੀਨਗੀ ਕਰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਜੇਹੀ ਆਗਿਆ ਦੇਣ ਲੱਗਿਆ ਉਹ ਇਹ ਵੀ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ, ਹੱਤਿਆ ਅਤੇ ਮੱਕਾਰੀ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਥਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ। ਪਰ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਵਿਉਂਤੀ ਹੋਈ ਵਿੱਦਿਆ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਣ ਪਿੱਛੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤ (Guardians) ਫਿਲਾਸਫਰ ਕਿੰਗ ਦੀ ਦੋਵੀ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਜਾਣਗੇ ਅਤੇ ਇਉਂ ਹੋ ਜਾਣ 'ਤੇ ਉਹ ਹਿੰਸਾ, ਹੱਤਿਆ ਅਤੇ ਮੱਕਾਰੀ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਜਨ-ਕਲਿਆਣ ਦੇ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜੀਵਨ ਸਾਦਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਨਿੱਜੀ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਨਿੱਜੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਖ਼ਿਆਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਉਪਜੇਗਾ। ਉਹ ਜਨ-ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਕੋਝੇ ਅਤੇ ਕਰੂਪ ਸਾਧਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਿਰਲੇਪ ਅਤੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਮੰਨੇ ਜਾਣਗੇ।"

"ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਖ਼ਤਰੇ ਨੂੰ ਵਾਜਾਂ ਮਾਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।"

"ਖਤਰਾ ਬਹੁਤੀ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਸੀ; ਕੋਲ ਹੀ ਬੈਠਾ ਸੀ ਅਤੇ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਸੁਣ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਪਲੇਟ ਨੂੰ ਡਾਇਓਨੀਸੀਅਸ ਨਾਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹਾਕਮ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਬਣਨ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿਲਾਸਫਰ ਕਿੰਗ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਡਾਇਓਨੀਸੀਅਸ ਦਾ ਪਿਤਾ ਇੱਕ ਜੰਗਸੂ ਹਾਕਮ ਸੀ ਜਿਹੜਾ ਸਿਆਸੀ ਉਸ਼ਟੰਡਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਸਿਰਾਕਿਊਜ਼ ਨਾਮੀ ਯੂਨਾਨੀ ਨਗਰ-ਰਾਜ ਦਾ ਹਾਕਮ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਕਾਰਥਿਜ ਨਾਮ ਦੇ ਨਗਰ-ਰਾਜ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਯੂਨਾਨੀ ਨਗਰ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਿਤਾ

"ਡਾ ਜੀ... ਅਗੇਰੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਦੱਸ ਲਵੋ ਕਿ ਸਿਆਸੀ ਉਸਟੱਡਬਾਜ਼ੀ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ-ਯੋਗ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ ਜਾਂ ਹੁਣੇ ਉਪਜਿਆ ਹੈ ?"

"ਹੁਣੇ ਨਹੀਂ ਉਪਜਿਆ, ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ। ਮੇਰਾ ਖ਼ਿਆਲ ਸੀ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਤੋਂ ਜਾਣੂੰ ਹੋ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਇਸ ਲਈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਪੱਛੜੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਆਮ ਕਰਕੇ ਇਸ ਦਾ ਰਿਵਾਜ ਹੈ। ਸੁਕਰਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਵੀ ਪਹਿਲਾਂ ਯੂਨਾਨੀ