Back ArrowLogo
Info
Profile

ਤਿੰਨ ਚਹੁਮਾਸੇ - (੧) ਚੇਤ੍ਰ    ਵਿਸਾਖ   ਜੇਠ  ਹਾੜ।

(੨) ਸਾਵਣ   ਭਾਦਰੋਂ   ਅੱਸੂ   ਕੱਤਕ।

(੩) ਮਘਰ    ਪੋਹ    ਮਾਘ   ਫਗਣ।

ਤਿੰਨ ਤਾਪ -

(੧) ਅਧ੍ਯਾਤਮਿਕ-ਦੇਹ ਦੇ ਰੋਗ ਅਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਆਦਿ ਤੇ ਮਨ ਦੇ ਵਿਕਾਰ।

(੨) ਅਧਿਭੌਤਿਕ - ਜੋ ਦੁਖ ਜੀਵਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ - ਮਛਰ, ਸਰਪ, ਸ਼ੇਰ ਆਦਿਕ ਤੋਂ।

(੩) ਅਧਿਦੈਵਿਕ - ਜੋ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤ ਦੇਵਤਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਧੁੱਪ, ਪਾਲਾ, ਹਨ੍ਹੇਰੀ, ਗੜੇ ਆਦਿਕ।

ਤਿੰਨ ਨਾੜੀਆਂ- ਯੋਗ ਮਤ ਅਨੁਸਾਰ- (੧) ਇੜਾ, (੨) ਪਿੰਗਲਾ, (੩) ਸੁਖਮਨਾ।

(ਨੱਕ ਦੇ ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਇੜਾ, ਸੱਜੇ ਪਿੰਗਲਾ ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੁਖਮਨਾ)

ਤਿੰਨ ਭੇਦ -

(੧) ਸਜਾਤੀਯ - ਉਸੇ ਜਾਤਿ ਵਿਚ ਭੇਦ ਹੋਣਾ।

(੨) ਵਿਜਾਤੀਯ - ਦੂਜੀ ਜਾਤ ਦਾ ਭੇਦ ਹੋਣਾ।

(੩) ਸ੍ਵੈਗਤ - ਆਪਣੇ ਹੀ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਭੇਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅੰਗ ਚਿੰਨ੍ਹ ਆਦਿਕ।

ਤਿੰਨ ਭੇਦ ਮੰਗਲਾ ਚਰਣ ਦੇ -

(੧) ਵਸਤੂ ਨ੍ਰਿਦੇਸ਼ਆਤਮਕ-ਗ੍ਰੰਥ ਵਿਚ ਜਿਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਨਾ ਹੈ ਉਸ ਦੇ ਹੀ ਗੁਣ, ਮਹਿਮਾ, ਲੱਛਣ ਬੋਧ ਕਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮੰਗਲ ਜਿਵੇਂ ੴ ਸਤਿਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰਭਉ ਨਿਰਵੈਰੁ ਅਕਾਲ ਮੂਰਤਿ ਅਜੂਨੀ ਸੈਭੰ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥

(੨) ਆਸੀਰਵਾਦ ਆਤਮਕ - ਜਿਸ ਤੋਂ ਕਲਿਆਣ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ-ਡੋਲਨ ਤੇ ਰਾਖਹੁ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਕਰਿ ਹਥ॥

(੩) ਨਮਸ਼ਕਾਰ ਆਤਮਕ - ਜਿਸ ਵਿਚ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਜਿਵੇਂ - ਪ੍ਰਣਵੋ ਆਦਿ ਏਕੰਕਾਰਾ। ਨਮਸਕਾਰ ਗੁਰਦੇਵ ਕਉ।

ਡੰਡਉਤਿ ਬੰਦਨ ਅਨਿਕ ਬਾਰ।

326 / 355
Previous
Next